Zagraniczne firmy handlujące ze Słowacją często pytają, czy potrzebują słowackiego numeru VAT, przedstawiciela podatkowego, czy jednego i drugiego. Odpowiedź zależy od tego, jakie transakcje realizują na Słowacji. Ustawa nr 222/2004 Z. z. o podatku od wartości dodanej (zákon o DPH) rozróżnia rejestrację podmiotu zagranicznego i kilka form przedstawicielstwa podatkowego. W tym artykule wyjaśniamy, kiedy wchodzi w grę która możliwość.
Kto jest podmiotem zagranicznym dla celów VAT
Zgodnie z § 5 ust. 1 słowackiej ustawy o VAT podmiotem zagranicznym jest podatnik, który nie ma na Słowacji siedziby, miejsca prowadzenia działalności, stałego miejsca prowadzenia działalności ani miejsca zamieszkania i zwykle tam nie przebywa. Taka firma staje się podatnikiem VAT przede wszystkim wtedy, gdy:
- dostarcza na Słowacji towary lub usługi podlegające opodatkowaniu (z wyjątkami określonymi w § 5 ust. 2),
- otrzymuje zapłatę przed taką dostawą,
- nabywa towary na Słowacji z innego państwa członkowskiego.
Rejestracją podmiotów zagranicznych zajmuje się Daňový úrad Bratislava (Urząd Skarbowy Bratysława). Ustawa przewiduje krótki termin na złożenie wniosku o rejestrację, dlatego warto załatwić ją jeszcze przed pierwszą transakcją. Dla podmiotów zagranicznych nie obowiązuje próg obrotu uprawniający do zwolnienia z rejestracji.
Kiedy rejestracja nie jest potrzebna
Podmiot zagraniczny nie staje się podatnikiem, jeśli realizuje na Słowacji wyłącznie wybrane czynności wymienione w § 5 ust. 2 – na przykład takie, przy których podatek rozlicza nabywca (odwrotne obciążenie), niektóre zwolnione usługi transportowe lub transakcję trójstronną. Każdy przypadek trzeba ocenić indywidualnie.
Trzy sytuacje, w których przedstawicielstwo podatkowe ma sens
1. Import towaru z następczą dostawą do innego państwa członkowskiego (§ 69a)
Jeśli zagraniczna firma importuje towar z kraju trzeciego przez Słowację i wysyła go do odbiorcy w innym państwie UE (procedura celna 42), może zgodnie z § 69a słowackiej ustawy o VAT ustanowić przedstawiciela podatkowego. Przedstawiciel otrzymuje w tym celu od Urzędu Skarbowego Bratysława specjalny numer VAT, składa za reprezentowanych importerów deklarację VAT i informację podsumowującą (súhrnný výkaz), a zagraniczny importer nie musi wtedy rejestrować się na Słowacji.
2. Nabycie towaru przeznaczonego do dalszej dostawy (§ 69aa)
§ 69aa reguluje przedstawiciela podatkowego przy nabyciu towaru na Słowacji z innego państwa członkowskiego, jeśli towar jest przeznaczony do dostawy do innego państwa członkowskiego lub do kraju trzeciego. Ta forma jest odpowiednia dla handlowców, którzy towar na Słowacji jedynie krótkoterminowo magazynują lub przeładowują i sprzedają dalej poza terytorium Słowacji.
3. Zwykła rejestracja z pełnomocnikiem
Jeśli firma sprzedaje na Słowacji towary lub usługi i nie uniknie rejestracji, może wybrać pełnomocnika na podstawie pełnomocnictwa zgodnie ze słowacką ordynacją podatkową (daňový poriadok). Pełnomocnik składa za nią deklaracje VAT, kontrolne wykazy VAT (kontrolný výkaz) i informacje podsumowujące oraz komunikuje się z organem podatkowym po słowacku.
Przedstawiciel podatkowy a rejestracja: porównanie
- Własna rejestracja – firma ma własny słowacki numer VAT, prowadzi ewidencję i składa wszystkie deklaracje sama lub przez pełnomocnika.
- Przedstawiciel podatkowy według § 69a / § 69aa – zagraniczna firma w zakresie przedstawicielstwa nie potrzebuje własnej rejestracji; przedstawiciel wykazuje transakcje pod swoim specjalnym numerem VAT i w zakresie pełnomocnictwa ma prawa i obowiązki reprezentowanego.
Finančná správa SR (słowacka administracja finansowa) potwierdziła, że jeden zagraniczny importer może mieć przy poszczególnych importach także różnych przedstawicieli podatkowych, jeśli każdy z nich ma ważne pełnomocnictwo.
Na co zwrócić uwagę
- Pełnomocnictwo dla § 69a musi zawierać elementy wymagane ustawą, w tym oświadczenie, że reprezentowany jest podmiotem zagranicznym, który nie jest podatnikiem VAT.
- Przedstawiciel podatkowy składa deklaracje do 25. dnia po zakończeniu miesiąca; spóźnione złożenie może prowadzić do sankcji, a przy powtarzających się naruszeniach nawet do cofnięcia specjalnego numeru VAT.
- Przy sprzedaży towarów konsumentom w UE (e-sklepy) trzeba uwzględnić także zasady sprzedaży wysyłkowej na odległość i procedurę OSS.
- Przedstawicielstwo nie zastępuje dokumentacji handlowej – dokumenty przewozowe i dowody dostawy muszą być zawsze dostępne.
Najczęściej zadawane pytania
Czy przedstawicielstwo podatkowe na Słowacji jest obowiązkowe?
Nie we wszystkich przypadkach. Słowacka ustawa o VAT pozwala podmiotowi zagranicznemu zarejestrować się bezpośrednio. Przedstawiciel podatkowy zgodnie z § 69a lub § 69aa jest jednak korzystny, jeśli firma chce ograniczyć formalności i uniknąć własnej rejestracji.
Kto może być przedstawicielem podatkowym?
Przedstawicielem podatkowym zgodnie z § 69a jest podatnik VAT zarejestrowany na Słowacji, któremu Urząd Skarbowy Bratysława na wniosek nadaje specjalny numer VAT.
Czy zagraniczna firma musi mieć na Słowacji oddział?
Nie. Podmiot zagraniczny to właśnie firma bez siedziby czy stałego miejsca prowadzenia działalności na Słowacji; zarówno rejestracja, jak i przedstawicielstwo są możliwe bez niego.
Potrzebujesz przedstawicielstwa podatkowego na Słowacji? Entity & Company, s.r.o. zapewnia zagranicznym firmom przedstawicielstwo fiskalne i podatkowe, rejestrację do VAT oraz bieżące raportowanie – z ponad 20-letnim doświadczeniem. Więcej informacji znajdziesz na stronie przedstawicielstwo podatkowe; skontaktuj się z nami pod adresem info@entity-company.com lub pod numerem +421 55 381 6786.